Gün içinde zihniniz gerçekten ne zaman sessiz kalıyor?

Sabah gözlerimizi açtığımız anda başlayan küçük bir hareketlilik var. Telefon ekranı, mesajlar, e-postalar, haberler, toplantılar, sosyal medya akışı… Gün ilerledikçe zihnimiz bir şeyden diğerine geçmeye devam ediyor.

Nörobilimci Dr. Tara Swart, beynimizin deneyimlerimizle sürekli değiştiğini ve nöroplastisitenin yaşam boyunca devam ettiğini vurguluyor. Stresin beden üzerindeki etkilerinden hafızaya, doğayla temasın zihinsel iyi oluşa katkısından alışkanlıklarımızın beynimiz üzerindeki izlerine kadar uzanan bu yaklaşım, günlük hayatın küçük seçimlerini daha anlamlı hale getiriyor. Beynimiz tekrar ettiğimiz şeylere uyum sağlıyor; dikkatimizi nereye verdiğimiz ve günümüzü nasıl geçirdiğimiz de bu sürecin bir parçası. (The Diary of a CEO, 2023)

Belki de bu yüzden gün içinde kendimize bıraktığımız küçük boşluklar sandığımızdan daha değerli.

Beynin de küçük molalara ihtiyacı var.

Dijital topraklanma, günün içinde zihne küçük boşluklar açmakla başlayabilir. Bir toplantıdan sonra birkaç dakika sessiz kalmak, kahveyi telefona bakmadan içmek, pencereden dışarıyı izlemek ya da kısa bir yürüyüş yapmak…

Gün içinde verdiğimiz kısa molalar, canlılık hissini desteklerken yorgunluğu da azaltabiliyor (Albulescu et al., 2022). Yoğun bir günün ortasında birkaç dakikalığına durmak, zihne yeniden nefes alabileceği küçük bir alan açıyor.

Bir molanın nasıl geçirildiği de önem kazanıyor. Bilgisayardan telefona geçmek zihne yeni bir uyaran sunmaya devam edebiliyor. Bazen gerçek bir mola, birkaç dakikalığına hiçbir şeyi takip etmediğimiz anda başlıyor.

Ekrandan ekrana geçmek yerine, kendinize geri dönün.

Telefonu kontrol etmek, yeni bir mesaj okumak, sosyal medyada birkaç dakika gezinmek… Hepsi günün içinde çok küçük anlar gibi görünüyor. Yine de zihnimiz bu sırada hâlâ bilgi alıyor, değerlendiriyor ve yeni bir şeye yöneliyor.

Dijital dünyadan bilinçli olarak uzaklaşmak ise psikolojik iyi oluşu destekleyebiliyor. Araştırmalar, dijital detoksun insanların kendilerini daha iyi hissetmeleriyle ilişkili olduğunu gösteriyor (Ansari et al., 2024).

Dijital topraklanma tam da burada günlük hayatın içine yerleşiyor.

Telefonu masadan kaldırmak.

Ayaklarımızın yere temasını hissetmek.

Dışarıdaki sesleri duymak.

Kahvenin sıcaklığını fark etmek.

Birkaç dakika boyunca hiçbir şeyi takip etmemek.

Günün içine küçük sessizlikler yerleştirin.

Bugün kendinize beş dakikalık bir dijital topraklanma alanı açın. Telefonunuzu başka bir odada bırakın. Bir pencerenin önünde durun, kısa bir yürüyüşe çıkın ya da yalnızca olduğunuz yerde kalın.

O birkaç dakika boyunca hiçbir şeyi kontrol etmeyin.Belki bugün kendinize verebileceğiniz en güzel şey, birkaç dakika boyunca hiçbir yere gitmemek.

Gökyüzüne bakın.

Nefesinizi fark edin.

Çevrenizdeki sesleri dinleyin.

Yazar: Klinik Psikolog Yağmur Özyürek